Giữ mặt trời tử tế

2fc129712e052c935340a959a9b6d396

.

Bốn năm trước, lúc còn đi học ở New Zealand, tui có lần hầu trà bằng chuyện con vịt, cái chuyện mà tui đã vui sướng cả ngày. Hôm đó, đang tung tăng tung tẩy vui đến trường, đi ngang qua hồ nước to trước văn phòng thì thấy một cô nhân viên người Kiwi trong đội làm vườn tỉa hoa đang ngồi bần thần bẩn thẩn. Tui nhiều chuyện xẹt vô hỏi cô đang tìm gì ha cô? Cổ ngước lên cười, hong có tìm gì, cổ vừa lắp xong cái lưới loại ô vuông nhỏ ngay cống này nè. Trời ơi, tuần trước cổ thấy một đàn mười vịt con trong hồ, hôm nay chỉ còn có 3, để ý quan sát thì hiểu ra tại tụi nó bơi vô chỗ này là bị lọt vô xoáy cống nên nay cổ làm đỡ cái lưới này cho tụi nó đừng có bị nữa. Tui ngẩn ngơ. Ai trả tiền cho cổ làm chuyện này đâu. Đàn vịt trời đi đi ở ở, ai quan tâm bao nhiêu con chớ?! Vậy mà cổ để ý, cổ hì hùi lắp lưới vô cống để nước chảy được mà vịt không bị hút vô, trời đất, dễ thương ghê!
.

Hôm nay xem Wonder, bộ phim như một dòng nước mát chảy róc rách trong tim mình, mình nhớ mãi câu mà ông thầy ghi lên bảng, rằng “When given the choice between being right or kind, choose kind.” Mình có hơi ba phải khi vừa đồng ý vừa phản đối, vì nghĩ tới chuyện con vịt ở trên, rõ ràng “being right” là cổ khỏi phải làm cái lưới, có phải nhiệm vụ của cổ đâu cơ chứ? Nhưng “being kind” lại là lựa chọn của cổ, vì trái tim cổ biểu như vậy, không làm cổ sẽ bứt rứt cả ngày. Mình nghĩ cái việc lựa chọn là không có, vì “being kind”, tử tế, là một trong những thứ sinh ra thì có sẵn ở đó rồi.

.

Ellen DeGeneres khi nhận giải People’s Choice Humanitarian Award 2016 từng có một đoạn phát biểu ngắn mà mình nhớ hoài.  “Thiệt lạ lùng khi nhận được giải thưởng về việc dễ thương, hào phóng và tử tế, những điều đương nhiên mà là một con người thì nên đối đãi với nhau.” (Tạm dịch thế, nguyên văn là ” It’s a little strange to actually get an award for being nice and generous and kind. Which is what we are all supposed to do with one another. That’s the point of being human.”) Quả thực, tử tế không phải là một thứ mà chúng ta nên có, nó là một thứ có sẵn trong tính người của chúng ta rồi.

.

Mình thích khái niệm Phật tánh, Phật có sẵn ở trong mỗi người. Sự tử tế phần nào giống khái niệm này, nó có sẵn và khi được thực hành sẽ kỳ diệu đến nỗi khiến người ta tin là Bồ Tát / Chúa thực hiện hữu. Giống như niềm vui và sự hạnh phúc cũng là những hạt giống có sẵn, sự tử tế nằm đó, bên trong mỗi người. Tử tế dù có sẵn nhưng cũng cần học và luyện tập nữa. Vì có khi bạn tử tế nhưng người khác rủa xả rằng bạn thật ngu ngốc thì  bạn phải học cách vượt qua lời nói của đám đông, của sĩ diện, của bề ngoài, mà thực hiện những gì mình đang được thôi thúc là tử tế. Thiệt dễ khi hùa vào ghét bỏ hay thờ ơ, nhưng hành động tử tế thì cần nội lực. Sức mạnh này cứu rỗi tâm hồn và cuộc đời làm người của mình, vì những đốm đen lấm tấm trong tim bạn khi thờ ơ lâu dần sẽ thành những hố sâu che lấp chính con người thật của bạn. Nhưng nếu thực hành nó, mình mở rộng các góc khuất bên trong và hiểu được hơn thật nhiều về chính mình và những giới hạn của mình.

.

Tử tế là thực sự quan tâm đến đối tượng khác, và cũng thực sự quan tâm đến chính mình. Mình không tử tế để cho ai (thấy) cả, thực ra người được (thấy) trước hết là mình. Tui vẫn luôn nói trong lớp với học viên rằng, trung thực và can đảm với chính mình mà vẫn quan tâm và bao dung, thông cảm với người khác là một bài học lớn, có khi học suốt đời chẳng xong. Tui nói “đối tượng khác” vì đó có thể là một người, một con vật, hay cả thiên nhiên Trái Đất, hay với cảm xúc của chính mình. À, thực ra ai cũng nên và cũng cần sự tử tế, vì ai cũng đang trong quá trình khó khăn học bài học của cuộc đời mình.

Một tia-nắng-tử-tế có thể nhanh chóng đánh thức và tập hợp những tia sáng ngủ quên khác, việc giữ mặt-trời-tử-tế làm cho cuộc sống của mình dễ thở và tin yêu hơn rất nhiều. Một cái gật đầu, một lời chào, một tin nhắn, một cái ôm, một cái nắm tay, một sự giữ lời hứa… đều là một tia nắng trong ngày u ám của ai đó. Nghe dễ nhưng khó, vì nó cần bạn thực sự quan tâm và dành thời gian.

.

Chúc bạn luôn giữ được mặt trời tử tế của mình, dù biết rằng có khi màn đêm buông xuống, nhưng mặt trời vẫn luôn hiện diện ở bên kia bán cầu mà không mất đi. Giống như tấm lòng ấm áp, có khi không nhìn thấy được nhưng người ta vẫn luôn cảm nhận điều đó.

 

Với ngàn lời cảm ơn đến những người tử tế đã đến trong đời mình.

Thương yêu,

Phiên Nghiên

.

P.S:

1.Bạn có thể đọc một mảnh viết thêm về Kindness từ một người ngẫu nhiên ở đây, hoặc xem Trở-nên-tử-tế? ở Wikihow (bài chất lượng một cách đáng ngạc nhiên), thử xem bộ phim Chuyện tử tế của Trần Văn Thủy ở đây (sản xuất năm 1985 và vừa được nhắc lại trên báo Tuổi Trẻ)

2. Vài định nghĩa về Tử tế:

“Tử tế, các đồng chí làm phim thân mến ạ, gốc của nó là từ chữ Hán. Chữ “tử” có nghĩa là những chuyện nhỏ bé. Chữ “tế” có nghĩa là những chuyện bình thường. Hai chữ “tử tế” gộp lại có nghĩa là cẩn thận từ những việc nhỏ bé, rồi do lâu đời ta đọc khác đi và nghĩa cũng khác đi. Sự tử tế, tử tế thật sự không phải là chuyện có tiền bạc hoặc muốn là có ngay. Nó cũng phải được học hành, được dạy dỗ, được tập luyện, kế thừa và gìn giữ. Tử tế như hoa thơm, hoa đẹp không thể thiếu được của cuộc đời”.

Khái niệm này không được rõ ràng, thực tế tử tế nếu là danh từ đồng nghĩa với kindness trong tiếng Anh, cư xử tử tế có nghĩa là “thân thiện, hào phóng và quan tâm đến người khác”. Tử tế còn được dùng phổ biến như một tính từ/trạng từ như làm việc gì tử tế, trong tiếng Anh là “doing something properly”, có nghĩa là làm việc đàng hoàng, cẩn thận, chu đáo – “Làm việc cho tử tế nhé”. (Nguồn)

3. “My religion is very simple. My religion is kindness.” ― Dalai Lama XIV